Leverage คืออะไร? ฮองเฮาอธิบายให้มือใหม่เข้าใจใน 5 นาที

Leverage (เลเวอเรจ) แปลตรงตัวว่า "คานงัด" ในโลกเทรดหมายถึง โบรกเกอร์ยอมให้เจ้าเปิดสถานะที่มีมูลค่าใหญ่กว่าเงินที่เจ้ามีจริงหลายเท่า

เขียนเป็นอัตราส่วน เช่น 1:10, 1:100, 1:500 ตัวเลขหลังคือจำนวนเท่า Leverage 1:100 แปลว่าเงินของเจ้า 1 ส่วน คุมมูลค่าได้ 100 ส่วน

เงินที่เจ้าต้องวางเพื่อเปิดสถานะเรียกว่า Margin (มาร์จิ้น) เป็นเหมือนเงินมัดจำที่ขุนนางขอเก็บไว้ก่อน ยังเป็นของเจ้า แต่เจ้าใช้มันไม่ได้จนกว่าจะปิดสถานะ

สิ่งสำคัญที่มือใหม่มักลืม: Leverage ขยาย "ทั้ง" กำไรและขาดทุน ราคาขยับเท่าเดิม แต่ผลลัพธ์ต่อพระคลังของเจ้าใหญ่ขึ้นเป็นร้อยเท่า เพราะกำไรขาดทุนคิดจากมูลค่าเต็ม ไม่ใช่จากเงินมัดจำ

และเมื่อขาดทุนจนเงินมัดจำไม่พอ โบรกเกอร์จะปิดสถานะให้โดยอัตโนมัติ เรียกว่า Liquidation (ลิควิเดชัน) หรือ Stop Out ในวังเรียกว่า กองทัพแตกพ่าย

สมมติน้องหญิงมีราชทรัพย์ 3,000 บาท และตัดสินใจเปิดสถานะ "เต็มที่" ตามที่ Leverage อนุญาต แล้วราคาขยับสวนทาง 1% ลองดูว่าแต่ละขุนนางเรียกเก็บดอกเบี้ยจากเจ้าเท่าไร

สังเกตว่าที่ 1:100 ราคาแค่กระตุกนิดเดียว 1% พระคลังก็ว่างเปล่า ส่วนที่ 1:500 ตัวเลขขาดทุนเกินเงินในบัญชีไปถึง 5 เท่า ในความเป็นจริงโบรกเกอร์จะบังคับปิดสถานะ (Stop Out) ก่อนถึงจุดนั้น แต่ผลลัพธ์ก็คือกองทัพแตกพ่ายอยู่ดี

แล้ว 1% นี่มากไหม? ทองคำขยับวันละ 1–2% เป็นเรื่องปกติ ค่าเงินบางคู่ขยับ 1% ได้ในชั่วโมงเดียวช่วงมีข่าว ดังนั้น 1% ไม่ใช่เหตุการณ์หายาก แต่เป็นวันธรรมดาวันหนึ่งในยุทธภพแห่งราคา

ข่าวดีคือ เจ้าไม่จำเป็นต้องเปิดเต็มที่ ถ้าเจ้ามี 3,000 บาท แต่เปิดสถานะมูลค่าแค่ 30,000 บาท (ใช้ Leverage จริงเพียง 1:10 แม้โบรกจะให้ถึง 1:500) ราคาขยับ 1% เจ้าเสีย 300 บาท เจ็บ แต่ยังมีทหารเหลือออกรบวันหน้า